1- Van Eski ŞehriVan Kalesi’nin güneyinde kalan kısım eski Van şehrinin olduğu topraklar. Kazı çalışmalarıyla ortaya çıkarılan kalıntıları görebilirsiniz. Eski yerleşim alanını korumak için üç taraftan surlar inşa edilmiş. Araştırmalar sonucunda buradaki evlerin tek veya iki katlı olduğu anlaşılmış.Van’ın eski yerleşim yerindeki camiler, kiliseler ve yapılar Rus işgaline kadar aktif kullanıldı. İşgal sonrasında içleri boşaltıldı ve sadece görüntü olarak kalmaya devam ettiler. Günümüzde ise birkaç yapı harap haldedir. Ulu Camii’nin minaresinin sadece bir bölümü gözle ayırt edilebilir durumda.Kiliseler

2- St. Bartholomeus KilisesiVan’da nadir rastlanan Hristiyan yapılarından olan St. Bartholomeus Kilisesi, Albayrak Köyü’nde bulunuyor. Kilisenin ne zaman yapıldığı bilinmiyor. Tahminlere göre 3. yüzyılda inşa edilmiş.Görkemli duran kilise isminden de aldığı estetiği ziyaretçileriyle paylaşıyor. Restorasyon çalışmalarıyla buranın Van turizmine daha fazla katkı sağlayacağı söylenmekte. Tarihi boyunca iyi korunan kilisenin duvar süslemeleri hala orjinalliğini koruyor.3- Adır KilisesiVan Gölü’nün üzerindeki Adır Adası’nda bulunan Adır Kilisesi tarihi değerlerin başında gelir. Aynı adada şapel, manastır gibi yapılar da bulunuyor. Adır Kilisesi’nin yapım tarihi 1621 olarak kayıtlara geçmiş. Adanın güney kısmında bu kiliseyi görebilirsiniz.Van geziniz sırasında gölün üzerindeki adaya uğramalı ve sakin bir ortamda tarihi yerleri görmenin keyfini doyasıya çıkarmalısınız.4- Akdamar KilisesiAkdamar Kilisesi, Van’a yolu düşen herkesin mutlaka görmesi gereken tarihi güzelliklerinden biridir. Akdamar Adası’nda yer alan kiliseye, 20 dakikalık keyifli bir motor yolculuğu ile ulaşabilirsiniz. Van denince ilk akla gelen yerlerden biri olan Akdamar Kilisesi’nin manzarası da kesinlikle görülmeye değer.5- Adır AdasıAdır Adası kimilerince Lim Adası olarak da isimlendirilir. Van Gölü üzerindeki yüzölçümü en büyük adadır. Kilise, manastır ve doğal örtüsüyle gezinize farklılık katacaktır.Buraya daha çok havaların yavaş yavaş ısınmaya başladığı bahar aylarında geliniyor. Bu mevsimde martılar adayı kuluçka yeri olarak kullanmakta. Gelmişken onları da görebilirsiniz. Adır Adası’ndan sonra Akdamar Adası’na geçerek turunuza devam etmenizi tavsiye ediyoruz.6- Van 7 Kilise ManastırıVan merkeze bağlı Erek Dağı eteklerine kurulmuş 7 Kilise Manastırı (Warak Wank Manastırı), isminde olduğu gibi 7 adet kiliseden değil de iki grup halindeki beş kiliseden oluşmuştur. Alan içerisinde bir Çan kulesi, bir de kütüphane yer almaktadır. Manastırın günümüze kadar gelmiş en eski kilisesi St. Sophia… 8. Yüzyılda inşa edilen kilisenin, bir kısmı yıkılsa da hala ziyarete açık bölümleri bulunmaktadır.Köprüler7- Şeytan KöprüsüEtkileyici yapılar arasındaki Şeytan Köprüsü Bendi Mahi Çayı üzerindedir. Kim tarafından ne zaman yaptırıldığı bilinmiyor. Sadece tahminlere göre 13. yüzyılda İlhanlı Hükümdarlarının bu köprüyü yaptırdığı söylenir.Bunun nedeni de; o dönemlerde bu bölgenin Tebriz’den gidiş gelişler için kullanılması. İki kaya üzerinde duran köprü günümüzde de kullanılıyor. Kaya kütlerinin arasından akan su güzel kareler yakalamanızı sağlayacaktır.8- Hurkan KöprüsüBu köprünün 17. veya 18. yüzyılda yapıldığı tahmin ediliyor. Osmanlı etkisinin görüldüğü yer Van’a gelen turistlerin ilgisini çekmekte başarılı. 1988’de bir yenilenme geçirmiş ve hizmet vermeye devam ediyor. Çatak ilçesine yolunuz düşerse Hurkan Köprüsü’nü de göreceksiniz.Camiler9- Kaya Çelebi Cami17. yüzyıl eserlerinden olan cami Orta Kapı Mahallesi’ndedir. 1660’da Kaya Çelebizade Koçi Bey’in başlattığı inşaatı, Cem Dedemoğlu Mehmet Bey tamamlamış. Van’a gezi düzenleyenlerden bazıları ilk olarak bu camiyi ziyaret eder.Kaya Çelebi Camii’nin iç ve dış mimarisi görenleri etkisi altına alıyor. Tek şerefeli caminin pencerelerinde ve kapılarında bitkisel ve geometrik süslemeler göreceksiniz. O süslemelerin bozulmadan bu günlere gelmiş olması bizim için gurur kaynağı.10- Hüsrev Paşa CamiHüsrev Paşa Külliyesi’nin bir parçası olan Hüsrev Paşa Camii, Mimar Sinan’ın eserleri arasındadır. Kitabede geçen bilgiye göre 1567’de dönemin Van Beylerbeyi olan Köse Hüsrev Paşa tarafından yaptırılmış. Mimar Sinan bu camiyi yaparken kesme taş, tuğla ve tromp kullanmayı tercih etmiş.İç mekan ise apayrı güzelliktedir. Çiniler hala göz kamaştırıcı ve hoş bir detay olarak ziyaretçileri karşılıyor. Van’da gezilecek yerler listenizde Hüsrev Paşa Camii mutlaka olmalı.11- Hz. Ömer CamiVan’ın en büyük camilerinden biri olan Hz. Ömer Cami, Doğu Anadolu Bölgesi’nin en güzel camilerinden biri olarak gösterilmektedir. Van depreminde büyük zarar gören cami, çeşitli onarım çalışmalarından geçerek yeniden ibadete açılmış.12- Van Ulu CamiSelçuklu döneminde yaptırıldığı düşünülen Ulu Camii, Eski Van şehrinde Tebriz Kapı ile İskele Kapı arasında yer almaktadır. Dikdörtgen planlı cami, mihrap önü kubbeli ve çok destekli camiler grubuna girmektedir. Günümüzde varlığını koruyamayan camiden geriye tahrip olmuş bir minare ve duvarlar kalmıştır.13- Halime Hatun KümbetiVan’ın Gevaş ilçesindeki Selçuklu mezarlığında bulunan Halime Hatun Kümbeti’nin tarihi 14. yüzyıla dek uzanır. 1335 yılında Melik İzzeddin tarafından kızı Halime Hatun için yapılmıştır. Etrafını saran dağlar ve ağaçlarla görmeye değer bir manzarası vardır.Kaleler

14- Zernek Kalesiİç kale olduğu belli olan Zernek Kalesi Van-Gürpınar’da bulunuyor. Kalenin doğusunda ise Zernek Beyi’nin oturduğu köşk vardır.Kale hakkında kesin bilgiler veremiyoruz. Rivayete göre Zernek mirlerinden İbrahim Beyoğlu tarafından kalenin yapımına başlanmış. Kalenin ciddi bir bölümü yıkılmış olsa dahi görülmeye değer olduğunu söylemeliyiz.

15- Ayanis Kalesi
Van tarihini yaşayan yapılardan bir başkası ise Ayanis Kalesi’dir. Merkeze 35 kilometre civarı uzaktır ve Van Gölü’nden 250 metre kadar yüksektedir.1989’da Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Önasya Arkeoloji Bölümü’nden Prof. Dr. A. Çilingiroğlu bu bölgede kazı çalışmaları başlattı ve gün yüzüne birçok bilgi çıktı. Bulunan yapılar/kalıntılar Ayanis Kalesi’nin tarihini aydınlatmaya yetti ve arttı. Ele geçirilen kitabeye göre bu kale Argişti’nin oğlu Rusa tarafından yaptırılmış.M.Ö. 645-643’e uzanan Ayanis Kalesi tarihçilere Urartular döneminden de bilgiler sunmaktadır. Tarihi gezilere meraklıysanız Ayanis Kalesi ve bulunduğu bölge sizi heyecanlandıracaktır.

16- Çavuştepe Kalesi
Urartu döneminde önemli bir kale olan Çavuştepe, Gürpınar’a 10 Van’a 25 kilometre uzaktadır. Yapılan kazılar ve tarih araştırmaları neticesinde buranın askeri ve ekonomik amaçla yapıldığı anlaşıldı.Çavuştepe Kalesi Urartuların en iyi zamanında inşa edildiği için heybetli gözükür. Tarihin gizli yanlarını ortaya çıkaran kale, Van’daki turizm hareketliliğinin baş mimarlarındandır.17- Van Kalesi

Van Kalesi şehir merkezine 5 km uzaklıkta bulunur. Günümüze kadar gelen sağlam kaya parçalarına sahip olan kale, M.Ö. 9. yüzyılın ortalarında Urartu Kralı Sarduri tarafından yapılmıştır. Yerli ve yabancı turistlerin Van’daki en gözde yerlerinden biridir. Yapıldığı dönemde uzun yıllar Urartu Devleti’ne başkentlik yapan kale, kentin en eski tarihi yapılarından biridir.18- Hoşap KalesiHoşap Kalesi, şehre 50 km uzaklıkta olan Başkale yolu üzerinde bulunur. 1643 yılında Mahmudi Beyi Sarı Süleyman tarafından yaptırılmış olup; insanı zaman yolculuğuna çıkaran bir hamam, cami, medrese, su sarnacı, çeşme, zindan ve farklı odalara sahiptir.